BTC285,2k zł1,93%
ETH9,03k zł3,15%
XRP4,88 zł7,34%
LTC192 zł2,72%
BCH827 zł0,72%
DOT3,57 zł3,85%

Słownik Forex — definicje i przykłady

Sprawdź znaczenie pojęcia, porównaj podobne terminy i przejdź do szczegółowego wyjaśnienia. Słownik zawiera 274 hasła z przykładami, powiązaniami i odnośnikami do kursu. Tam, gdzie ma to znaczenie, opisujemy także polskie zasady prawne i podatkowe.

Kategorie pojęć

Liczba haseł: 274

Od czego zacząć? 20 podstawowych pojęć

Przejdź od kwotowania i kosztów do zleceń oraz ryzyka. To propozycja kolejności czytania, nie dodatkowe lekcje do zaliczenia.

  1. Para walutowa
  2. Bid / Ask
  3. Spread
  4. Pip (pips)
  5. Pipeta
  6. Lot
  7. Dźwignia finansowa
  8. Depozyt zabezpieczający (margin)
  9. Wolny depozyt (free margin)
  10. Poziom depozytu (margin level)
  11. Equity i balance
  12. Zlecenie rynkowe
  13. Zlecenie limit
  14. Stop loss
  15. Take profit
  16. Position sizing (wielkość pozycji)
  17. Ryzyko na transakcję
  18. Ryzyko do zysku (R:R)
  19. Margin call — wezwanie lub ostrzeżenie depozytowe
  20. Stop-out — przymusowe zamknięcie pozycji
Pojęcia, które łatwo pomylić

Pips i pipeta

Pipeta to zwykle jedna dziesiąta pipsa. Dla wielu par oznacza to odpowiednio 0,00001 i 0,0001, a dla par z JPY — 0,001 i 0,01. Wartość pieniężna zależy również od wielkości pozycji i waluty rachunku.

Pip (pips) → Pipeta →

Saldo i equity

Saldo obejmuje zaksięgowane operacje. Equity uwzględnia także bieżący wynik otwartych pozycji i korekty zgodne z zasadami rachunku. Dodatnie saldo nie wyklucza dużej niezrealizowanej straty.

Equity i balance →

Depozyt i dźwignia

Depozyt to wymagane zabezpieczenie pozycji, a dźwignia opisuje relację ekspozycji do zabezpieczenia lub kapitału — zależnie od przyjętej definicji. Depozyt nie jest miarą maksymalnej straty.

Depozyt zabezpieczający (margin) → Dźwignia finansowa →

Margin call i stop-out

Margin call może oznaczać ostrzeżenie lub wezwanie do uzupełnienia zabezpieczenia. Stop-out to przymusowe zamykanie pozycji według zasad rachunku. Nie zakładaj uniwersalnych progów ani tego, że ostrzeżenie zawsze poprzedzi zamknięcie.

Margin call — wezwanie lub ostrzeżenie depozytowe → Stop-out — przymusowe zamknięcie pozycji →

A

A-Book Egzekucja i narzędzia
Model zarządzania ryzykiem brokera, w którym ekspozycja rynkowa wynikająca z transakcji klientów jest zabezpieczana u zewnętrznych podmiotów. Pełna definicja →
ADX (Average Directional Index) Analiza techniczna
Wskaźnik Wellesa Wildera mierzący siłę trendu (nie jego kierunek) w skali 0–100; zwyczajowo odczyt > 25 sugeruje trend wyraźny, a < 20 rynek bez trendu. Pełna definicja →
Analiza fundamentalna Analiza fundamentalna
Metoda oceny wartości waluty na podstawie czynników gospodarczych — stóp procentowych, inflacji, wzrostu PKB, bilansu handlowego i polityki banku centralnego — w odróżnieniu od analizy technicznej opartej na cenie i wol… Pełna definicja →
Analiza wielu interwałów (MTF) Analiza techniczna
Czytanie tego samego rynku na kilku interwałach jednocześnie: wyższy określa kierunek i kontekst (trend, kluczowe poziomy), niższy — precyzyjny moment wejścia. Pełna definicja →
Anti-martingale Zarządzanie ryzykiem
Podejście do zarządzania pozycją odwrotne do martingału: zwiększasz wielkość pozycji po zyskach, zmniejszasz po stratach. Pełna definicja →
Arbitraż Strategie i style
Czerpanie zysku z chwilowej rozbieżności cen tego samego instrumentu na różnych rynkach lub z niespójności kursów (np. Pełna definicja →
ASIC Regulacje
Australijski organ nadzoru nad rynkiem papierów wartościowych i inwestycji. Pełna definicja →
ATR (Average True Range) Analiza techniczna
Average True Range — wskaźnik zmienności liczony z rzeczywistych zakresów świec. Pełna definicja →
Awersja do straty Psychologia
Asymetria z teorii perspektywy Kahnemana i Tversky’ego: ból straty jest subiektywnie ~2× silniejszy niż przyjemność równego zysku. Pełna definicja →

B

B-Book Egzekucja i narzędzia
Model zarządzania ryzykiem brokera, w którym część ekspozycji rynkowej klientów pozostaje wewnątrz firmy zamiast być w pełni zabezpieczana na zewnątrz. Pełna definicja →
Backtesting Analiza i metryki
Test strategii na danych historycznych — niezbędny pierwszy filtr, ale wystarczająco zwodniczy, by samodzielnie cię zrujnować. Pełna definicja →
BaFin Regulacje
Niemiecki federalny organ nadzoru nad rynkiem finansowym, odpowiednik polskiej KNF, implementujący ramy MiFID II i środki ESMA. Pełna definicja →
Bank centralny Uczestnicy rynku
Instytucja prowadząca politykę pieniężną kraju lub strefy walutowej (Fed, EBC, NBP), wpływająca na kursy przez stopy procentowe, komunikację (forward guidance) oraz bezpośrednie interwencje walutowe. Pełna definicja →
Bezpieczna przystań (safe haven) Analiza fundamentalna
Waluta, do której kapitał ucieka w okresach niepewności i awersji do ryzyka — klasycznie dolar amerykański (USD), jen japoński (JPY) i frank szwajcarski (CHF). Pełna definicja →
BFG (Bankowy Fundusz Gwarancyjny) Regulacje
Bankowy Fundusz Gwarancyjny prowadzi w Polsce system gwarantowania określonych depozytów bankowych i w SKOK-ach. Pełna definicja →
Bid / Ask Rynek
Dwustronne kwotowanie instrumentu. Pełna definicja →
Bilans handlowy Analiza fundamentalna
Różnica między wartością eksportu a importu kraju w danym okresie. Pełna definicja →
BIS — Bank Rozrachunków Międzynarodowych Analiza fundamentalna
Bank Rozrachunków Międzynarodowych wspiera współpracę banków centralnych i publikuje badania oraz statystyki finansowe. Pełna definicja →
Błąd perspektywy czasu Psychologia
Złudzenie, że zdarzenie było „oczywiste do przewidzenia" — po fakcie. Pełna definicja →
Błąd potwierdzenia Psychologia
Tendencja do wyszukiwania i wyżej wagowania informacji potwierdzających już zajętą pozycję, przy ignorowaniu sygnałów przeciwnych. Pełna definicja →
Błąd świeżości Psychologia
Tendencja do nadmiernego wagowania ostatnich zdarzeń kosztem szerszego obrazu — po kilku stratnych transakcjach trader uznaje strategię za „zepsutą", a po serii zysków przeszacowuje swoją przewagę i zwiększa lewar. Pełna definicja →
Brier score Analiza i metryki
Dla zdarzeń binarnych: średnia kwadratów różnic między prognozowanym prawdopodobieństwem a wynikiem zapisanym jako 0 lub 1. Pełna definicja →

C

Carry trade Analiza fundamentalna
Strategia poszukująca dochodu z finansowania w walucie lub instrumencie o niższej rentowności i utrzymywania ekspozycji o wyższej rentowności. Pełna definicja →
CCI (Commodity Channel Index) Analiza techniczna
Oscylator Donalda Lamberta mierzący odchylenie ceny typowej od jej średniej w stosunku do średniego odchylenia; klasycznie odczyty > +100 i < −100 traktuje się jako wykupienie/wyprzedanie lub jako sygnał siły wybicia. Pełna definicja →
CFC (zagraniczne jednostki kontrolowane, art. 24a uPIT) Podatki PL
Przepisy antyabuzywne (art. Pełna definicja →
CFD — kontrakt na różnicę Zarządzanie ryzykiem
Kontrakt na różnicę kursową: instrument pochodny, w którym strony rozliczają zmianę ceny instrumentu bazowego z uwzględnieniem wielkości kontraktu, kosztów i właściwych korekt. Pełna definicja →
Challenge prop firmy Prop trading
Płatna ocena oferowana w części detalicznych programów tradingowych, z celami i ograniczeniami takimi jak limity obsunięcia. Pełna definicja →
CIT Podatki PL
Podatek dochodowy od osób prawnych, którym objęte są m.in. Pełna definicja →
CLS — rozrachunek walutowy Uczestnicy rynku
Infrastruktura rozrachunku walutowego, w której mechanizm payment-versus-payment uzależnia rozrachunek jednej waluty od rozrachunku drugiej w kwalifikujących się transakcjach. Pełna definicja →
Copy trading Strategie i style
Automatyczne odwzorowywanie transakcji wybranego tradera na własnym rachunku, zwykle proporcjonalnie do kapitału. Pełna definicja →
CPI (inflacja) Analiza fundamentalna
Indeks cen towarów i usług konsumpcyjnych — główny miernik inflacji i jeden z najważniejszych wyzwalaczy ruchów walutowych, bo bezpośrednio kształtuje oczekiwania co do stóp procentowych. Pełna definicja →
CRS (wymiana informacji) Podatki PL
Międzynarodowy standard automatycznej wymiany informacji o rachunkach finansowych (OECD) — instytucje finansowe raportują dane o rachunkach nierezydentów do lokalnego fiskusa, który przekazuje je krajowi rezydencji. Pełna definicja →
cTrader Egzekucja i narzędzia
Platforma transakcyjna udostępniająca wykresy, obsługę zleceń i automatyzację za pośrednictwem współpracujących dostawców. Pełna definicja →
CySEC Regulacje
Cyprus Securities and Exchange Commission — cypryjski organ nadzorujący działalność na rynku papierów wartościowych w zakresie swoich kompetencji. Pełna definicja →
Czarny łabędź Analiza fundamentalna
Rzadkie, nieprzewidywalne zdarzenie o ekstremalnym wpływie na rynki, racjonalizowane dopiero po fakcie — termin spopularyzowany przez Nassima Taleba. Pełna definicja →

D

Danina solidarnościowa Podatki PL
Dodatkowy podatek 4% od nadwyżki dochodu ponad 1 mln PLN rocznie, obowiązujący w Polsce od 2019 r. Pełna definicja →
Day trading Strategie i style
Styl zamykania pozycji w obrębie przyjętego dnia handlowego, bez planowego utrzymywania ich do następnej sesji. Pełna definicja →
Dealer Uczestnicy rynku
Osoba lub firma zawierająca transakcje jako ich strona, na własny rachunek, a nie wyłącznie jako agent klienta. Pełna definicja →
Depozyt zabezpieczający (margin) Rynek
Zabezpieczenie wymagane do otwarcia lub utrzymania pozycji z dźwignią. Pełna definicja →
DMA — bezpośredni dostęp do rynku Egzekucja i narzędzia
Direct Market Access, czyli technologia umożliwiająca kierowanie zleceń klienta na określony rynek za pośrednictwem infrastruktury i mechanizmów kontroli pośrednika. Pełna definicja →
Doji Analiza techniczna
Świeca o cenie otwarcia niemal równej cenie zamknięcia (znikomy korpus) — symbol równowagi sił i niezdecydowania rynku. Pełna definicja →
Dokument KID Regulacje
Standaryzowany dokument informacyjny, który broker ma obowiązek udostępnić klientowi detalicznemu przed zawarciem transakcji na produkcie inwestycyjnym (np. Pełna definicja →
Dostawca płynności Uczestnicy rynku
Uczestnik dostarczający wykonalne kwotowania lub zainteresowanie transakcjami na rynek, do brokera albo kontrahenta. Pełna definicja →
Drawdown (obsunięcie kapitału) Zarządzanie ryzykiem
Spadek określonej wartości rachunku lub strategii od wcześniejszego szczytu, wyrażony kwotowo lub procentowo. Pełna definicja →
Dyscyplina tradingowa Psychologia
Konsekwentne wykonywanie wcześniej zdefiniowanego planu niezależnie od bieżących emocji. Pełna definicja →
Dywergencja Analiza techniczna
Rozbieżność między ruchem ceny a wskazaniem oscylatora (RSI, MACD, stochastyczny): cena robi nowy szczyt, a oscylator — niższy (dywergencja niedźwiedzia, sygnał słabnięcia wzrostów) lub odwrotnie przy dnach (dywergencja… Pełna definicja →
Dziennik transakcji Psychologia
Systematyczny zapis każdej transakcji wraz z tezą, stanem emocjonalnym, zgodnością z planem i wynikiem — narzędzie zamieniające rozproszone wrażenia w mierzalne wzorce. Pełna definicja →
Dźwignia finansowa Rynek
Ekspozycja większa niż kapitał, który ją zabezpiecza. Pełna definicja →

E

ECN (Electronic Communications Network) Egzekucja i narzędzia
Elektroniczna sieć łącząca uczestników i kojarząca lub rozpowszechniająca ich zainteresowanie zawarciem transakcji. Pełna definicja →
Edge (przewaga statystyczna) Analiza i metryki
Powtarzalna przewaga, po której oczekuje się dodatniego wyniku po właściwych kosztach w określonych warunkach. Pełna definicja →
Edgewonk i Tradervue Egzekucja i narzędzia
Dwa popularne, płatne dzienniki transakcji do pogłębionej analizy wyników. Pełna definicja →
eFX (elektroniczny Forex) Uczestnicy rynku
Elektroniczny ekosystem handlu walutami (platformy typu EBS, Refinitiv, single-dealer banków), na którym odbywa się większość hurtowego obrotu FX. Pełna definicja →
Ekspozycja (exposure) Zarządzanie ryzykiem
Łączne ryzyko rynkowe rachunku w danym momencie — suma potencjalnych strat ze wszystkich otwartych pozycji, jeśli każda dojdzie do swojego stop lossa. Pełna definicja →
Equity i balance Rynek
Balance to saldo zaksięgowanych operacji rachunku, m.in. Pełna definicja →
ESMA (European Securities and Markets Authority) Regulacje
Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych wspiera ochronę inwestorów i spójność nadzoru nad rynkami papierów wartościowych w UE. Pełna definicja →
Estoński CIT Podatki PL
Ryczałt od dochodów spółek, w którym podatek CIT jest odroczony aż do momentu wypłaty zysku wspólnikom — dopóki spółka reinwestuje zysk, nie płaci CIT. Pełna definicja →
Europejski Bank Centralny (EBC) Analiza fundamentalna
Europejski Bank Centralny prowadzi politykę pieniężną strefy euro wraz z uczestniczącymi krajowymi bankami centralnymi w Eurosystemie. Pełna definicja →
Exit tax Podatki PL
Podatek od niezrealizowanych zysków kapitałowych przy zmianie rezydencji podatkowej, obowiązujący w Polsce od 2019 r. Pełna definicja →
Expert Advisor (EA) Egzekucja i narzędzia
Program używany w MetaTrader do automatyzacji analizy lub handlu według zapisanych reguł. Pełna definicja →

F

Fair Value Gap (FVG) Analiza techniczna
W terminologii ICT/Smart Money Concepts trzyświecowy układ, w którym zakresy pierwszej i trzeciej świecy nie zachodzą na siebie. Pełna definicja →
Fale Elliotta Analiza techniczna
Koncepcja analizy technicznej interpretująca ruch ceny jako fale zagnieżdżone w większych strukturach. Pełna definicja →
FCA Regulacje
Financial Conduct Authority — brytyjski organ nadzoru nad działalnością finansową w zakresie swoich kompetencji. Pełna definicja →
Flaga i proporzec Analiza techniczna
Formacje kontynuacji po gwałtownym ruchu (maszt): flaga to krótka korekta w równoległym kanale nachylonym przeciw trendowi, proporzec — mała zbieżna konsolidacja. Pełna definicja →
FOMO (Fear of Missing Out) Psychologia
Impulsywne wchodzenie w pozycję wbrew własnemu playbookowi, napędzane lękiem przed «ucieczką» rynku — klasyczny tilt początkującego. Pełna definicja →
Forex — rynek walutowy Rynek
Foreign exchange (FX): wymiana jednej waluty na drugą oraz szeroko rozumiany rynek instrumentów walutowych. Pełna definicja →
Formacja cenowa Analiza techniczna
Powtarzalny układ ruchu ceny, któremu przypisuje się statystyczne prawdopodobieństwo kontynuacji lub odwrócenia. Pełna definicja →
Formacja głowa i ramiona Analiza techniczna
Formacja odwrócenia: trzy szczyty — środkowy (głowa) wyższy od dwóch bocznych (ramiona) — oparte na linii szyi (neckline). Pełna definicja →
Formacja świecowa Analiza techniczna
Układ jednej lub kilku świec japońskich (korpus + knoty), interpretowany jako sygnał o równowadze popytu i podaży w danym oknie. Pełna definicja →
Formacje harmoniczne Analiza techniczna
Pięciopunktowe formacje (np. Pełna definicja →
Forward testing Analiza i metryki
Test strategii na danych napływających w czasie rzeczywistym (demo lub mikrolot), już po backteście — drugie, nieuniknione piętro walidacji. Pełna definicja →
Fundusz emerytalny Uczestnicy rynku
Duży inwestor instytucjonalny zarządzający długoterminowymi oszczędnościami emerytalnymi, dla którego rynek walutowy to przede wszystkim narzędzie zabezpieczania ekspozycji zagranicznych aktywów (currency hedging), a ni… Pełna definicja →
Fundusz hedgingowy Uczestnicy rynku
Fundusz stosujący agresywne, lewarowane strategie, w tym makroekonomiczne zakłady walutowe (global macro) i arbitraż. Pełna definicja →

G

Global macro Uczestnicy rynku
Podejście inwestycyjne lub transakcyjne oparte na szerokich procesach gospodarczych, polityce i wydarzeniach geopolitycznych. Pełna definicja →
Głębokość rynku (DOM) Egzekucja i narzędzia
Zestawienie zleceń kupna i sprzedaży oczekujących na realizację na kolejnych poziomach cenowych — pokazuje, ile wolumenu czeka po stronie bid i ask. Pełna definicja →
Gra o sumie zerowej Strategie i style
Układ wypłat, w którym zyski i straty wskazanego zbioru uczestników sumują się do zera przy tej samej walucie wyceny i okresie, przed kosztami. Pełna definicja →
Grid trading Strategie i style
Strategia rozstawiająca siatkę zleceń kupna i sprzedaży w równych odstępach cenowych, zarabiająca na oscylacjach w obrębie zakresu bez prognozowania kierunku. Pełna definicja →

H

Hedging (zabezpieczanie) Strategie i style
Przyjęcie kompensującej ekspozycji w celu ograniczenia wskazanego ryzyka pozycji, przepływu pieniężnego lub portfela. Pełna definicja →
HFT (handel wysokiej częstotliwości) Uczestnicy rynku
Handel wysokiej częstotliwości wykorzystuje automatyczne systemy wrażliwe na opóźnienia do składania i obsługi zleceń w bardzo krótkiej skali czasu. Pełna definicja →

I

Ichimoku Kinko Hyo Analiza techniczna
Złożony wskaźnik trendu pokazujący w jednym ujęciu wsparcie/opór, momentum i kierunek — składa się z pięciu linii (Tenkan, Kijun, Senkou A i B, Chikou), a obszar między Senkou A i B tworzy «chmurę» (Kumo). Pełna definicja →
IKE i IKZE Podatki PL
Indywidualne konta emerytalne z preferencją podatkową — ale dla tradera FX z istotnym ograniczeniem: instrumenty lewarowane (CFD, Forex OTC) nie są dostępne, można trzymać wyłącznie akcje, ETF-y, obligacje i fundusze. Pełna definicja →
Indeks dolara (DXY) Analiza fundamentalna
ICE U.S. Pełna definicja →
Interpretacja indywidualna KIS Podatki PL
Urzędowa odpowiedź Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) na wniosek podatnika dotyczący stosowania przepisów prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie. Pełna definicja →
Intervention bias (skłonność do ingerencji) Psychologia
Skłonność do podejmowania działania tam, gdzie lepsze byłoby jego powstrzymanie — ręczne zamykanie pozycji przed osiągnięciem stopa lub celu, „poprawianie" systemu w trakcie, mylenie aktywności ze sprawczością. Pełna definicja →
Interwencja produktowa ESMA Regulacje
Uprawnienie ESMA (oraz krajowych organów, np. Pełna definicja →
Interwencja walutowa Analiza fundamentalna
Bezpośrednie działanie banku centralnego na rynku walutowym — skup lub sprzedaż własnej waluty z rezerw — w celu wpłynięcia na jej kurs. Pełna definicja →
Inwestor instytucjonalny Uczestnicy rynku
Duży podmiot zarządzający kapitałem (fundusze emerytalne, ubezpieczyciele, asset managerowie, korporacje), dla którego FX to najczęściej narzędzie zabezpieczenia ekspozycji walutowej, a nie spekulacja. Pełna definicja →
Istotność statystyczna Analiza i metryki
Stopień, w jakim zaobserwowany wynik (np. Pełna definicja →

J

Jastrzębi / gołębi (hawkish/dovish) Analiza fundamentalna
Określenia nastawienia banku centralnego: jastrzębi (hawkish) oznacza skłonność do podwyżek stóp i walki z inflacją, co zwykle umacnia walutę; gołębi (dovish) to skłonność do luzowania i wspierania wzrostu, co walutę os… Pełna definicja →
JDG (Jednoosobowa Działalność Gospodarcza) Podatki PL
Najprostsza forma prawna prowadzenia działalności w PL — trader rozlicza się jako przedsiębiorca, nie jako osoba fizyczna. Pełna definicja →
Jen japoński (JPY) Rynek
JPY to kod ISO jena japońskiego. Pełna definicja →

K

Kalendarz makroekonomiczny Analiza fundamentalna
Harmonogram zaplanowanych publikacji danych gospodarczych i wydarzeń (odczyty CPI, NFP, decyzje stóp, konferencje) z przypisanym oczekiwaniem rynkowym (konsensus), poprzednim odczytem i oceną wpływu. Pełna definicja →
Kanał cenowy Analiza techniczna
Dwie równoległe linie ograniczające ruch ceny: linia trendu i jej kopia po przeciwnej stronie swingów. Pełna definicja →
Kanały Keltnera Analiza techniczna
Kanał zmienności złożony z linii środkowej (zwykle wykładnicza średnia EMA, np. Pełna definicja →
KAS (Krajowa Administracja Skarbowa) Podatki PL
Skonsolidowana administracja skarbowo-celna w Polsce, łącząca urzędy skarbowe, izby administracji skarbowej oraz służbę celno-skarbową. Pełna definicja →
Kill switch (wyłącznik awaryjny) Zarządzanie ryzykiem
Z góry spisana, twarda reguła zatrzymania handlu po przekroczeniu progu — np. Pełna definicja →
Klient detaliczny Regulacje
Regulacyjna kategoria klienta objęta szerszą ochroną niż klient profesjonalny, m.in. Pełna definicja →
Klient profesjonalny Regulacje
Kategoria klienta określona przepisami dotyczącymi usług inwestycyjnych. Pełna definicja →
KNF (Komisja Nadzoru Finansowego) Regulacje
Komisja Nadzoru Finansowego — polski organ nadzorujący uczestników rynku finansowego w zakresie swoich ustawowych kompetencji. Pełna definicja →
Kontrakt B2B Podatki PL
Rozliczenie usług między dwoma przedsiębiorcami na podstawie faktury, bez stosunku pracy — typowa forma ujęcia payoutu z prop firmy albo przychodu z edukacji tradingowej. Pełna definicja →
Kontrakt forward Rynek
Umowa zawierana dziś o transakcji po uzgodnionej cenie w określonym przyszłym terminie. Pełna definicja →
Korelacja i ryzyko portfelowe Zarządzanie ryzykiem
Wpływ zależności między pozycjami na łączne ryzyko portfela. Pełna definicja →
Korporacje i eksporterzy Uczestnicy rynku
Przedsiębiorstwa wymieniające waluty w związku z realną działalnością gospodarczą — eksporter sprzedaje wpływy walutowe, importer kupuje walutę na zapłaty. Pełna definicja →
Koszt alternatywny Zarządzanie ryzykiem
Wartość najlepszej niewykorzystanej alternatywy — w tradingu zwykle kapitał lub ryzyko (R) zamrożone w słabej pozycji, którego nie możesz przeznaczyć na lepszą okazję. Pełna definicja →
Krzywa dochodowości Analiza fundamentalna
Wykres rentowności względem terminów zapadalności porównywalnych instrumentów dłużnych, sporządzony na określony moment. Pełna definicja →
Krzywa kapitału (equity curve) Analiza i metryki
Wykres stanu rachunku w czasie — najszybsza wizualna diagnoza systemu. Pełna definicja →
Kurs krzyżowy Rynek
Kurs obliczony z dwóch kursów względem wspólnej trzeciej waluty. Pełna definicja →
Kurs średni NBP Podatki PL
Średni kurs waluty obcej ogłaszany przez Narodowy Bank Polski, stosowany do przeliczania przychodów i kosztów wyrażonych w walutach obcych na potrzeby PIT-38. Pełna definicja →

L

Licencja brokera Regulacje
Zezwolenie regulacyjne na wykonywanie określonych czynności przez wskazany podmiot prawny. Pełna definicja →
Limity dźwigni ESMA Regulacje
Pułapy dźwigni dla detalicznych CFD wprowadzone interwencją ESMA w 2018 r.: 30:1 dla głównych par walutowych; 20:1 dla pozostałych par, złota i głównych indeksów; 10:1 dla innych towarów i pozostałych indeksów; 5:1 dla … Pełna definicja →
Linia trendu Analiza techniczna
Prosta łącząca co najmniej dwa kolejne dołki (trend wzrostowy) lub szczyty (spadkowy); trzeci punkt styczności ją potwierdza. Pełna definicja →
Look-ahead bias Analiza i metryki
Błąd metodologiczny backtestu polegający na użyciu w decyzji danych, które w momencie transakcji nie były jeszcze dostępne — np. Pełna definicja →
Lot Rynek
Jednostka wolumenu określona w specyfikacji instrumentu. Pełna definicja →
Luka cenowa (gap) Rynek
Przerwa w ciągłości ceny — rynek otwiera się znacząco wyżej lub niżej niż zamknął, bez transakcji pomiędzy. Pełna definicja →
Luzowanie ilościowe (QE) Analiza fundamentalna
Zakupy aktywów przez bank centralny służące łagodzeniu warunków finansowych jako narzędzie polityki pieniężnej. Pełna definicja →

M

MACD Analiza techniczna
Wskaźnik łączący trend i momentum: linia MACD to różnica dwóch EMA (klasycznie 12 i 26), linia sygnału to EMA(9) z linii MACD, a histogram — różnica między nimi. Pełna definicja →
MAE / MFE Analiza i metryki
Maximum Adverse Excursion i Maximum Favourable Excursion — największa niezrealizowana strata oraz największy niezrealizowany zysk w zdefiniowanym okresie utrzymywania transakcji. Pełna definicja →
Makler i doradca inwestycyjny Regulacje
Makler papierów wartościowych i doradca inwestycyjny to odrębne polskie kwalifikacje oraz ścieżki wpisu do właściwych rejestrów. Pełna definicja →
Margin call — wezwanie lub ostrzeżenie depozytowe Rynek
Wezwanie do dostarczenia dodatkowego zabezpieczenia lub ostrzeżenie platformy o naruszeniu warunków depozytowych. Pełna definicja →
Market maker (animator rynku) Egzekucja i narzędzia
Uczestnik rynku kwotujący ceny kupna i sprzedaży, który może zawierać transakcje na własny rachunek i zarządzać zapasem pozycji oraz ryzykiem rynkowym. Pełna definicja →
Martingale Strategie i style
Mechanizm zwiększania (zwykle podwajania) wielkości pozycji po każdej stracie, tak aby pojedyncza wygrana pokryła całą poprzednią serię strat. Pełna definicja →
Mean reversion (powrót do średniej) Strategie i style
Rodzina strategii badających powrót ceny lub innej wielkości do zdefiniowanego poziomu odniesienia. Pełna definicja →
MetaTrader 4 / 5 Egzekucja i narzędzia
Rodzina platform transakcyjnych MetaQuotes obejmująca MetaTrader 4 i MetaTrader 5. Pełna definicja →
MiFID II Regulacje
Unijna dyrektywa regulująca m.in. Pełna definicja →
MiFIR Regulacje
Rozporządzenie UE towarzyszące dyrektywie MiFID II, stosowane bezpośrednio (bez implementacji krajowej), które reguluje m.in. Pełna definicja →
Młot i spadająca gwiazda Analiza techniczna
Świece odwrócenia z małym korpusem i jednym długim knotem (zwykle ≥ 2× korpus). Pełna definicja →
Momentum Analiza techniczna
Tempo i siła zmiany ceny w czasie — mierzy przyspieszenie ruchu, nie jego poziom. Pełna definicja →
Money management Zarządzanie ryzykiem
Zbiór reguł rządzących tym, ile kapitału przeznaczasz na ryzyko — w odróżnieniu od strategii, która mówi, kiedy wchodzić i wychodzić. Pełna definicja →
Myfxbook Egzekucja i narzędzia
Serwis do automatycznej analizy i publikacji wyników konta, podłączany przez konto inwestorskie platformy. Pełna definicja →

N

Nadmierna pewność siebie Psychologia
Systematyczne przecenianie własnej trafności i kontroli, szczególnie po serii zysków, które mózg błędnie przypisuje umiejętności zamiast szczęściu. Pełna definicja →
Najlepsze wykonanie (best execution) Regulacje
Obowiązek brokera wynikający z MiFID II: podejmowanie wszelkich wystarczających działań, by uzyskać dla klienta możliwie najlepszy wynik realizacji zlecenia z uwzględnieniem ceny, kosztów, szybkości, prawdopodobieństwa … Pełna definicja →
Netting Egzekucja i narzędzia
Sposób ewidencji łączący transakcje tego samego instrumentu w jedną pozycję netto. Pełna definicja →
News trading Strategie i style
Handel wokół publikacji danych makro o wysokim wpływie (NFP, decyzje stóp, CPI) — styl o ekstremalnym profilu ryzyka. Pełna definicja →
NFP (Non-Farm Payrolls) Analiza fundamentalna
Zatrudnienie poza rolnictwem w USA, najczęściej omawiane jako miesięczna zmiana w publikacji BLS Employment Situation. Pełna definicja →
NinjaTrader Egzekucja i narzędzia
Platforma transakcyjna i środowisko do analizy zorientowane głównie na rynek futures (kontrakty na CME), ceniona za zaawansowane narzędzia order flow, wykresy wolumenowe i backtesting strategii w języku NinjaScript (C#). Pełna definicja →
Numer LEI Regulacje
Globalny, 20-znakowy alfanumeryczny kod jednoznacznie identyfikujący podmiot zawierający transakcje na rynkach finansowych. Pełna definicja →

O

Objęcie hossy/bessy (engulfing) Analiza techniczna
Dwuświecowa formacja odwrócenia: korpus drugiej świecy w całości obejmuje korpus poprzedniej i ma przeciwny kolor. Pełna definicja →
OBV (On-Balance Volume) Analiza techniczna
Wskaźnik, który dodaje wolumen okresu, gdy cena zamknięcia rośnie, odejmuje go, gdy spada, a przy niezmienionym zamknięciu zwykle pozostawia wartość bez zmian. Pełna definicja →
Ochrona przed ujemnym saldem Regulacje
Przepis lub zabezpieczenie umowne ograniczające odpowiedzialność za straty na objętym nim rachunku. Pełna definicja →
Opóźnienie (latency) Egzekucja i narzędzia
Czas między zdarzeniami takimi jak wysłanie zlecenia, jego odbiór, wykonanie i otrzymanie potwierdzenia. Pełna definicja →
Order block Analiza techniczna
W Smart Money Concepts strefa wykresu często wyznaczana wokół ostatniej świecy przeciwnej do kierunku silnego ruchu. Pełna definicja →
Oscylator Analiza techniczna
Wskaźnik zmieniający się wokół poziomu odniesienia lub w określonym przedziale, opisujący np. Pełna definicja →
Oscylator stochastyczny Analiza techniczna
Oscylator w zakresie 0–100 porównujący cenę zamknięcia z zakresem maks.–min. Pełna definicja →
Out-of-sample (OOS) Analiza i metryki
Dane wydzielone z procesu wyboru strategii i dopasowania parametrów, używane następnie do oceny na niewidzianych obserwacjach. Pełna definicja →
Overfitting (przeoptymalizowanie) Analiza i metryki
Nadmierne dopasowanie strategii do szumu lub przypadkowych cech danych użytych przy jej tworzeniu. Pełna definicja →
Overtrading Psychologia
Zawieranie transakcji częściej lub w większym rozmiarze, niż uzasadnia to przewaga strategii — z nudy, potrzeby akcji lub presji „ciągłego bycia na rynku". Pełna definicja →

P

Para walutowa Rynek
Kwotowanie wartości jednej waluty w drugiej. Pełna definicja →
Parabolic SAR Analiza techniczna
Wskaźnik podążania za trendem Wellesa Wildera (Stop And Reverse) nanoszący kropki nad lub pod ceną; przeskok kropki na drugą stronę sygnalizuje zmianę kierunku i poziom do przesuwania stopu. Pełna definicja →
Paraliż analityczny Psychologia
Stan, w którym nadmiar wskaźników, ram czasowych i sprzecznych sygnałów blokuje podjęcie decyzji — trader bez końca „dopina" analizę i przegapia setupy albo wchodzi spóźniony. Pełna definicja →
Parytet siły nabywczej (PPP) Analiza fundamentalna
Teoria wyceny walut zakładająca, że w długim okresie kurs powinien wyrównywać siłę nabywczą — ten sam koszyk dóbr powinien kosztować tyle samo w obu krajach po przeliczeniu walut. Pełna definicja →
Payout (wypłata prop) Prop trading
Płatność wynikająca z umowy programu prop lub programu oceny, uzależniona od warunków nabycia prawa do wynagrodzenia i sposobu jego obliczenia. Pełna definicja →
Pip (pips) Rynek
Umowna jednostka zmiany kursu pary walutowej: najczęściej 0,0001, a dla par z jenem jako walutą kwotowaną — 0,01. Pełna definicja →
Pipeta Rynek
Jedna dziesiąta pipsa. Pełna definicja →
PIT-38 Podatki PL
Deklaracja roczna dla podatników rozliczających przychody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych i pochodnych (CFD, Forex). Pełna definicja →
PIT-8C Podatki PL
Informacja podatkowa wystawiana przez polski dom maklerski lub brokera o przychodach z kapitałów pieniężnych (m.in. Pełna definicja →
PKB (Produkt Krajowy Brutto) Analiza fundamentalna
Produkt krajowy brutto — wartość dóbr i usług finalnych wytworzonych w gospodarce w określonym czasie. Pełna definicja →
Plan tradingowy Strategie i style
Konstytucja rachunku — dokument definiujący limity ryzyka (na transakcję, dzienny, miesięczny), godziny handlu, dozwolone instrumenty, procedurę kill switch i zasady przeglądu. Pełna definicja →
Playbook Strategie i style
Katalog operacyjny twoich setupów: jakie konfiguracje grasz, w jakich warunkach rynkowych, z jakim sizingiem i jakimi regułami zarządzania pozycją. Pełna definicja →
Płynność (liquidity) Rynek
Możliwość szybkiego zawarcia transakcji o pożądanej wielkości blisko dostępnej ceny odniesienia, bez nadmiernego kosztu lub wpływu na cenę. Pełna definicja →
PMI (indeks menedżerów logistyki) Analiza fundamentalna
Wskaźnik koniunktury oparty na ankietach wśród menedżerów zakupów, mierzący aktywność w przemyśle i usługach — odczyt powyżej 50 pkt oznacza ekspansję, poniżej 50 kurczenie się sektora. Pełna definicja →
Podatek Belki Podatki PL
Potoczna nazwa 19-procentowego podatku od dochodów kapitałowych w Polsce, obejmującego m.in. Pełna definicja →
Podatek liniowy 19% Podatki PL
Forma opodatkowania działalności gospodarczej w Polsce stałą stawką 19% niezależnie od wysokości dochodu, bez kwoty wolnej i bez progu 32%. Pełna definicja →
Podążanie za trendem Strategie i style
Strategia zakładająca otwieranie pozycji zgodnie z dominującym kierunkiem rynku i utrzymywanie ich, dopóki trend trwa. Pełna definicja →
Podwójny szczyt / dno Analiza techniczna
Formacja odwrócenia: dwa zbliżone ekstrema na podobnym poziomie (kształt M dla szczytu, W dla dna) rozdzielone korektą. Pełna definicja →
Polityka monetarna Analiza fundamentalna
Decyzje i narzędzia banku centralnego służące wpływaniu na warunki pieniężne i finansowe w ramach jego mandatu. Pełna definicja →
Position sizing (wielkość pozycji) Zarządzanie ryzykiem
Dobór liczby jednostek lub kontraktów na podstawie budżetu ryzyka, założeń wyjścia, wartości kontraktu i kosztów. Pełna definicja →
Position trading Strategie i style
Styl o najdłuższym horyzoncie — pozycje trzymane tygodnie, miesiące, czasem kwartały, oparte głównie na analizie fundamentalnej i makro (różnice stóp procentowych, cykle polityki monetarnej). Pełna definicja →
Poziom depozytu (margin level) Zarządzanie ryzykiem
Equity wyrażone jako procent użytego depozytu: equity ÷ użyty depozyt × 100%, gdy użyty depozyt jest dodatni. Pełna definicja →
Pozycja długa i krótka Rynek
Dwa kierunki ekspozycji. Pełna definicja →
Pozycja overnight Rynek
Utrzymywanie pozycji przez właściwy dla instrumentu koniec dnia lub moment naliczenia finansowania. Pełna definicja →
PPI (inflacja producencka) Analiza fundamentalna
Wskaźnik cen, jakie producenci otrzymują za swoje dobra na poziomie hurtowym — mierzy inflację na wcześniejszym etapie łańcucha niż CPI. Pełna definicja →
Price action Analiza techniczna
Analiza zachowania ceny, np. Pełna definicja →
Prime broker Uczestnicy rynku
Duży bank lub instytucja dająca klientom instytucjonalnym (funduszom, mniejszym brokerom) dostęp do płynności międzybankowej, rozliczeń i finansowania pod jednym rachunkiem kredytowym. Pełna definicja →
Profil wolumenu (Volume Profile) Analiza techniczna
Rozkład raportowanej aktywności transakcyjnej według poziomów ceny w wybranym oknie. Pełna definicja →
Profit Factor Analiza i metryki
Iloraz sumy dodatnich wyników i wartości bezwzględnej sumy ujemnych wyników w określonej próbie. Pełna definicja →
Profit split Prop trading
Uzgodniony podział kwalifikującego się zysku lub umownego wynagrodzenia tradingowego między strony. Pełna definicja →
Prop firma (prop trading firm) Prop trading
Firma proprietary trading prowadzi handel na własny rachunek. Pełna definicja →
Prowizja (commission) Egzekucja i narzędzia
Opłata transakcyjna pobierana zwykle od wolumenu (np. Pełna definicja →
Próg rentowności (break-even) Zarządzanie ryzykiem
Poziom, przy którym transakcja lub rachunek wychodzi na zero po uwzględnieniu wszystkich kosztów (spread, prowizja, swap). Pełna definicja →
Punkty pivot Analiza techniczna
Poziomy odniesienia obliczane z cen poprzedniego okresu według jednego z kilku wariantów wzoru. Pełna definicja →
Python i pandas w tradingu Egzekucja i narzędzia
Język Python z biblioteką pandas to standardowy zestaw do ilościowej analizy danych rynkowych: wczytywania szeregów czasowych, liczenia metryk (expectancy, drawdown, Sharpe), backtestu i wizualizacji. Pełna definicja →

R

R-multiple Analiza i metryki
Wynik transakcji jako wielokrotność początkowego planowanego ryzyka pieniężnego R. Pełna definicja →
Rachunek finansowany Prop trading
Rachunek udostępniany w programie tradingowym po wyborze uczestnika lub ocenie. Pełna definicja →
Raport COT Analiza fundamentalna
Cotygodniowy raport amerykańskiej CFTC pokazujący strukturę otwartych pozycji na rynkach futures — w podziale na duże instytucje (commercials), fundusze spekulacyjne (large speculators) i drobnych graczy. Pełna definicja →
Realna stopa procentowa Analiza fundamentalna
Stopa procentowa skorygowana o inflację. Pełna definicja →
Regularne inwestowanie stałej kwoty (DCA) Strategie i style
Inwestowanie ustalonej kwoty w regularnych odstępach niezależnie od bieżącej ceny. Pełna definicja →
Reguła konsystencji (prop) Prop trading
Zasada firm prop ograniczająca, jaki udział w całkowitym zysku może pochodzić z jednego dnia lub jednej transakcji (typowo 20–40% celu). Pełna definicja →
Rekwotowanie (requote) Rynek
Odpowiedź proponująca inną cenę do zaakceptowania zamiast wykonania po cenie wskazanej w żądaniu; spotykana m.in. Pełna definicja →
Reset konta prop Prop trading
Płatne przywrócenie konta prop do stanu początkowego po naruszeniu reguły (np. Pełna definicja →
Revenge trading Psychologia
Próba natychmiastowego odrobienia straty kolejną, zwykle większą i nieplanowaną pozycją — mechanizm napędzany awersją do straty i potrzebą „wyrównania rachunków" z rynkiem. Pełna definicja →
Rezydencja podatkowa Podatki PL
Status określający, w którym państwie podatnik podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu (od całości dochodów światowych). Pełna definicja →
Risk of Ruin (ryzyko bankructwa) Zarządzanie ryzykiem
Prawdopodobieństwo osiągnięcia określonego progu kapitału lub obsunięcia w danym horyzoncie, wyznaczone w konkretnym modelu. Pełna definicja →
Risk-on / Risk-off Analiza fundamentalna
Określenie globalnego nastawienia rynków do ryzyka — w fazie risk-on kapitał płynie do aktywów ryzykownych (akcje, waluty surowcowe, rynki wschodzące), w fazie risk-off ucieka do bezpiecznych przystani (USD, JPY, CHF, z… Pełna definicja →
Rolowanie (rollover) Rynek
Przedłużenie lub zastąpienie pozycji albo jej ekspozycji rozrachunkowej poza właściwy termin. Pełna definicja →
Rozliczanie straty podatkowej Podatki PL
Mechanizm pozwalający obniżyć przyszły dochód kapitałowy o stratę poniesioną w poprzednich latach. Pełna definicja →
Różnica stóp procentowych Analiza fundamentalna
Różnica między porównywalnymi stopami dwóch walut lub instrumentów, o takim samym terminie i podstawie obliczeń. Pełna definicja →
RSI (Relative Strength Index) Analiza techniczna
Relative Strength Index — oscylator w skali 0–100 porównujący wygładzone wzrosty i spadki ceny z wybranego okresu. Pełna definicja →
Ryczałt 12% Podatki PL
Wariant opodatkowania w ramach JDG — podatek od przychodu (nie dochodu, brak odliczania kosztów). Pełna definicja →
Rynek międzybankowy Uczestnicy rynku
Hurtowa warstwa rynku walutowego, na której największe banki kwotują sobie nawzajem ceny i tworzą rdzeń płynności globalnego FX (~7,5 bln USD dziennego obrotu, BIS 2022). Pełna definicja →
Rynek OTC Uczestnicy rynku
Obrót pozagiełdowy zawierany w ramach uzgodnień między kontrahentami, także przez systemy elektroniczne. Pełna definicja →
Ryzyko do zysku (R:R) Analiza i metryki
Porównanie planowanej straty i planowanego zysku przy określonych założeniach wyjścia oraz wykonania. Pełna definicja →
Ryzyko na transakcję Zarządzanie ryzykiem
Kwota lub część określonej wartości rachunku, którą trader planuje zaryzykować w jednej transakcji przy opisanych założeniach wyjścia i wykonania. Pełna definicja →

S

Scaling plan (plan skalowania) Prop trading
Zasady zwiększania wielkości rachunku lub dopuszczalnego ryzyka po spełnieniu określonych warunków. Pełna definicja →
Scalping Strategie i style
Styl o najkrótszym horyzoncie — pozycje trzymane od sekund do kilku minut, dziesiątki transakcji dziennie, cel kilku pipsów na zagranie. Pełna definicja →
Segregacja środków klienta Regulacje
Oddzielenie pieniędzy klientów od własnych pieniędzy firmy według zasad właściwych dla podmiotu i usługi. Pełna definicja →
Setup (konfiguracja A+/B/C) Strategie i style
Konkretna, powtarzalna konfiguracja rynkowa kwalifikująca do wejścia — zdefiniowana jako binarna checklista (każdy warunek TAK/NIE), nie jako „ładny układ". Pełna definicja →
Sharpe Ratio Analiza i metryki
Miara zwrotu skorygowanego o ryzyko: nadwyżka zwrotu ponad stopę wolną od ryzyka, podzielona przez odchylenie standardowe zwrotów. Pełna definicja →
Sierra Chart Egzekucja i narzędzia
Lekka, wydajna platforma do wykresów i tradingu ceniona przez profesjonalistów rynku futures za niskie opóźnienia, dokładne dane tickowe i zaawansowane narzędzia order flow (footprint, DOM). Pełna definicja →
Simulated trading (handel symulowany) Prop trading
Handel rejestrowany przez oprogramowanie bez koniecznego wykonania odpowiadających mu zleceń na rzeczywistym rynku. Pełna definicja →
Skala podatkowa (12/32%) Podatki PL
Progresywny sposób opodatkowania dochodu w Polsce: stawka 12% do 120 000 PLN dochodu rocznie i 32% od nadwyżki ponad ten próg, przy kwocie wolnej od podatku wynoszącej 30 000 PLN. Pełna definicja →
Składka zdrowotna 2026 (ryczałt) Podatki PL
Obowiązkowa miesięczna składka zdrowotna dla przedsiębiorców na ryczałcie, naliczana progowo od rocznego przychodu: 498,35 PLN/mies. Pełna definicja →
Slippage (poślizg cenowy) Egzekucja i narzędzia
Różnica między zdefiniowaną ceną odniesienia a rzeczywistą ceną wykonania. Pełna definicja →
Smart Money Concepts (SMC) Analiza techniczna
Grupa podejść interpretujących price action za pomocą pojęć takich jak order block, liquidity sweep czy break of structure. Pełna definicja →
Sortino Ratio Analiza i metryki
Miara zwrotu skorygowanego o ryzyko, porównująca zwrot ponad wskazany cel z odchyleniem wyników poniżej tego celu. Pełna definicja →
Specyfikacja instrumentu Egzekucja i narzędzia
Zasady handlu konkretnym instrumentem publikowane przez brokera lub miejsce obrotu. Pełna definicja →
Spółka z o.o. Podatki PL
Spółka kapitałowa będąca odrębnym podatnikiem CIT, popularna struktura dla tradera o większej skali działalności. Pełna definicja →
Spread Rynek
Różnica między kwotowanymi cenami ask i bid w danym momencie. Pełna definicja →
Sprzedaż detaliczna Analiza fundamentalna
Miesięczna wartość sprzedaży dóbr konsumpcyjnych — bezpośredni miernik kondycji konsumenta, który w gospodarkach rozwiniętych odpowiada za 60–70% PKB. Pełna definicja →
SQN (System Quality Number) Analiza i metryki
System Quality Number: w często używanej wersji średni wynik transakcji w R podzielony przez odchylenie standardowe próby i pomnożony przez pierwiastek z liczby transakcji. Pełna definicja →
SSI (sentyment detalu) Uczestnicy rynku
Miara pozycji w określonej próbie, często udziału klientów detalicznych brokera lub ich pozycji po stronie long i short. Pełna definicja →
Stały ułamek (fixed fractional) Zarządzanie ryzykiem
Metoda position sizingu, w której ryzykujesz stały procent bieżącego kapitału na każdej transakcji (np. Pełna definicja →
Stop loss Zarządzanie ryzykiem
Warunkowa instrukcja wyjścia mająca ograniczać stratę pozycji lub chronić już osiągnięty zysk. Pełna definicja →
Stop-out — przymusowe zamknięcie pozycji Zarządzanie ryzykiem
Automatyczne zmniejszenie lub zamknięcie pozycji po osiągnięciu właściwego dla rachunku progu zamknięcia depozytowego. Pełna definicja →
Stopa bezrobocia Analiza fundamentalna
Udział osób sklasyfikowanych jako bezrobotne w zasobie siły roboczej, zgodnie z definicją urzędu statystycznego. Pełna definicja →
Stopa procentowa Analiza fundamentalna
Cena korzystania z pożyczonego pieniądza lub stopa zwrotu z jego udostępnienia, określona dla danego okresu i podstawy obliczeń. Pełna definicja →
STP / NDD Egzekucja i narzędzia
STP oznacza zautomatyzowane elektroniczne przetwarzanie transakcji z ograniczoną ingerencją ręczną, a NDD — brak biura dealingowego. Pełna definicja →
Strefy podaży i popytu Analiza techniczna
Obszary cenowe, z których wyszedł silny ruch — strefa popytu (kupujący przewyższają sprzedających, ruch w górę) i strefa podaży (odwrotnie) — oczekuje się, że przy ponownym teście cena zareaguje. Pełna definicja →
Survivorship bias (błąd przeżywalności) Analiza i metryki
Zniekształcenie wynikające z analizy wyłącznie elementów, które „przetrwały", przy ignorowaniu tych, które zniknęły. Pełna definicja →
Swap (punkty swapowe) Rynek
Na detalicznych platformach transakcyjnych „swap” najczęściej oznacza obciążenie lub uznanie z tytułu finansowania pozycji przez noc. Pełna definicja →
Swing trading Strategie i style
Styl poszukiwania ruchów trwających zwykle od kilku dni do kilku tygodni. Pełna definicja →
Symulacja Monte Carlo Analiza i metryki
Metoda oceny strategii przez wygenerowanie tysięcy losowych sekwencji transakcji (np. Pełna definicja →
System transakcyjny Strategie i style
Kompletny, jednoznaczny zbiór reguł obejmujący: warunki wejścia, warunki wyjścia (stop loss i take profit), position sizing, filtr reżimu rynku i filtr ryzyka portfelowego. Pełna definicja →
Średnia krocząca (SMA/EMA) Analiza techniczna
Wskaźnik wygładzający cenę przez uśrednianie z ostatnich n okresów. Pełna definicja →
Świece Heikin-Ashi Analiza techniczna
Metoda wykresu wykorzystująca przekształcone wartości otwarcia, maksimum, minimum i zamknięcia do wygładzania układu cen. Pełna definicja →

T

Take profit Zarządzanie ryzykiem
Instrukcja zamknięcia pozycji na wybranym poziomie realizacji zysku, zgodnie z zasadami aktywacji i wykonania instrumentu. Pełna definicja →
Teoria uśmiechu dolara Analiza fundamentalna
Koncepcja Stephena Jena tłumacząca, dlaczego dolar umacnia się w dwóch przeciwstawnych scenariuszach — tworząc kształt uśmiechu. Pełna definicja →
Tick Rynek
Tick może oznaczać aktualizację kwotowania lub transakcji w strumieniu danych. Pełna definicja →
Tilt Psychologia
Stan emocjonalnego rozregulowania (termin z pokera), w którym po stracie lub serii strat decyzje przejmuje układ pobudzenia, a nie plan. Pełna definicja →
Trade copier (kopiowanie transakcji) Egzekucja i narzędzia
Oprogramowanie kopiujące transakcje z jednego rachunku (master) na jeden lub wiele rachunków podrzędnych (slave) w czasie rzeczywistym — używane do zarządzania wieloma kontami, prowadzenia challenge prop firm lub usług … Pełna definicja →
Trader detaliczny Uczestnicy rynku
Osoba handlująca na własny rachunek, a nie jako instytucja. Pełna definicja →
Trading algorytmiczny Strategie i style
Automatyczne wykonywanie strategii według z góry zakodowanych reguł, bez ingerencji człowieka w pojedynczą decyzję — od prostych Expert Advisorów (MQL na MT4/MT5) po systemy w Pythonie z własną infrastrukturą. Pełna definicja →
TradingView Egzekucja i narzędzia
Platforma do analizy wykresów, tworzenia wskaźników i strategii w Pine Script oraz ustawiania alertów. Pełna definicja →
Trailing drawdown Prop trading
Próg straty przesuwający się wraz z określonym maksimum referencyjnym rachunku. Pełna definicja →
Trailing stop (stop kroczący) Zarządzanie ryzykiem
Stop loss, który podąża za ceną w kierunku zysku, ale nigdy się nie cofa — pozwala chronić narastający zysk i jednocześnie „pozwolić zyskom rosnąć". Pełna definicja →
Trend Analiza techniczna
Kierunkowy wzorzec cen w określonym przedziale czasu i według wskazanej reguły. Pełna definicja →
Trójkąt (formacja) Analiza techniczna
Formacja kompresji zmienności: zbiegające się linie szczytów i dołków zwężają zakres ruchu. Pełna definicja →

U

Ulga IP Box Podatki PL
Preferencyjna stawka 5% PIT/CIT od dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (m.in. Pełna definicja →

V

VaR (Value at Risk) Zarządzanie ryzykiem
Value at Risk to oszacowany kwantyl straty dla określonego horyzontu i poziomu ufności w przyjętym modelu. Pełna definicja →
VAT — odwrotne obciążenie Podatki PL
Mechanizm rozliczenia VAT, w którym podatek nalicza i wykazuje nabywca, a nie sprzedawca. Pełna definicja →
VPS (serwer wirtualny) Egzekucja i narzędzia
Zdalny serwer wirtualny utrzymujący platformę i strategie automatyczne (Expert Advisor) w trybie ciągłym, niezależnie od komputera tradera. Pełna definicja →
VWAP Analiza techniczna
Średnia cena ważona wolumenem: suma iloczynów ceny i wolumenu podzielona przez łączny wolumen w określonym przedziale, zgodnie z konwencją obliczeń źródła. Pełna definicja →

W

Walk-forward (analiza krocząca) Analiza i metryki
Chronologiczna ocena polegająca na wielokrotnym dopasowaniu strategii w wcześniejszym oknie i sprawdzeniu jej w kolejnym, niewidzianym wcześniej okresie. Pełna definicja →
Waluta rachunku (denominacja) Rynek
Waluta, w której raportowane są saldo, equity i wyniki rachunku. Pełna definicja →
Waluty surowcowe Analiza fundamentalna
Waluty krajów, których gospodarki silnie zależą od eksportu surowców — przede wszystkim dolar australijski (AUD, ruda żelaza, węgiel), kanadyjski (CAD, ropa naftowa) i nowozelandzki (NZD, produkty rolne). Pełna definicja →
Wartość nominalna pozycji Rynek
Wartość ekspozycji reprezentowanej przez pozycję, wyrażona we wskazanej walucie. Pełna definicja →
Wartość oczekiwana (expectancy) Analiza i metryki
Wartość oczekiwana wyniku transakcji w określonym modelu, szacowana m.in. Pełna definicja →
Wielkość próby (sample size) Analiza i metryki
Liczba obserwacji w analizie. Pełna definicja →
Williams %R Analiza techniczna
Oscylator Larry’ego Williamsa pokazujący położenie ceny zamknięcia względem zakresu maksimum–minimum z N okresów (domyślnie 14), w skali od 0 do −100; odczyty od 0 do −20 to wykupienie, od −80 do −100 wyprzedanie. Pełna definicja →
Win rate (skuteczność) Analiza i metryki
Udział transakcji zakończonych zyskiem w określonej próbie. Pełna definicja →
Wolny depozyt (free margin) Zarządzanie ryzykiem
Część equity niewymagana obecnie jako zabezpieczenie pozycji. Pełna definicja →
Wolumen Rynek
Ilość instrumentu, którą obracano w określonym czasie na wskazanym rynku lub w danym źródle danych. Pełna definicja →
Wsparcie i opór Analiza techniczna
Obszary ceny identyfikowane na podstawie wcześniejszych reakcji lub zapisanej reguły jako potencjalne miejsca zainteresowania kupnem albo sprzedażą. Pełna definicja →
Wstęgi Bollingera Analiza techniczna
Trzy linie: środkowa to SMA (zwykle 20 okresów), a górna i dolna są odsunięte o k odchyleń standardowych (domyślnie k = 2). Pełna definicja →
Wybicie (breakout) Strategie i style
Przejście ceny poza poziom lub strefę wyznaczone określoną regułą. Pełna definicja →
Wykres Renko Analiza techniczna
Typ wykresu zbudowany z «cegiełek» o stałym rozmiarze, dorysowywanych dopiero, gdy cena pokona ten zakres — oś czasu jest pomijana, a wykres reaguje wyłącznie na ruch ceny, co filtruje szum i uwypukla trend. Pełna definicja →
Wypalenie tradingowe Psychologia
Stan chronicznego wyczerpania poznawczego i emocjonalnego z długotrwałego stresu, niedoboru snu i nadmiaru ekspozycji na rynek — obniża jakość decyzji na długo, zanim trader to zauważy. Pełna definicja →

Z

Zakotwiczenie (anchoring) Psychologia
Nadmierne przywiązanie do pierwszej poznanej wartości (kotwicy), która zniekształca kolejne oceny — np. Pełna definicja →
Zgarnięcie płynności Analiza techniczna
Określenie ruchu poza widoczny szczyt lub dołek, po którym cena wraca. Pełna definicja →
Zlecenie limit Egzekucja i narzędzia
Instrukcja kupna po cenie nie wyższej od wskazanej albo sprzedaży po cenie nie niższej. Pełna definicja →
Zlecenie rynkowe Egzekucja i narzędzia
Instrukcja kupna lub sprzedaży po aktualnie dostępnych cenach według zasad brokera. Pełna definicja →
Zlecenie stop-limit Egzekucja i narzędzia
Zlecenie warunkowe, które po osiągnięciu określonego progu stop aktywuje zlecenie limit. Pełna definicja →
Złudzenie hazardzisty Psychologia
Błędne przekonanie, że po serii zdarzeń jednego typu „należy się" zdarzenie przeciwne — np. Pełna definicja →
Zmienność (volatility) Rynek
Stopień wahań cen lub stóp zwrotu w określonym okresie. Pełna definicja →
Zniesienia Fibonacciego Analiza techniczna
Poziomy wykresu wyznaczane jako określona część wybranego ruchu ceny, m.in. Pełna definicja →
ZUS przedsiębiorcy Podatki PL
Obowiązkowe składki na ubezpieczenia społeczne płacone przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Pełna definicja →

Jak korzystać ze słownika?

Wpisz polską lub angielską nazwę, skrót albo słowa z definicji. W wynikach pierwszeństwo mają nazwy i aliasy. Gdy nie ma dopasowania, wyszukiwarka może wskazać podobną pisownię — taka podpowiedź nie jest automatyczną poprawką ani potwierdzeniem znaczenia. Enter otwiera pierwszy wynik, a Escape czyści filtry. Zapytanie i kategorię można zachować lub udostępnić w adresie strony.

Każde hasło prowadzi do pełnej definicji i powiązanych pojęć. Wybrane wpisy zawierają także wzory, przykłady, rozwinięcia i odpowiedzi na pytania. Polski kontekst, daty i źródła pozostają istotne: reguły dotyczące konkretnego produktu lub państwa nie muszą obowiązywać na każdym rachunku.

Słownik obejmuje tematykę 16 działów kursu: od kwotowania i analizy rynku po ryzyko, psychologię, egzekucję, regulacje oraz rozliczenia w Polsce. Nie zastępuje specyfikacji instrumentu, umowy ani indywidualnej porady. Przed decyzją finansową lub prawną sprawdź aktualne zasady właściwe dla swojej sytuacji.

Brakuje potrzebnego pojęcia? Zaproponuj hasło. Rozbudowujemy słownik według potrzeb czytelników, nie po to, by osiągnąć określoną liczbę wpisów.

Jarosław Wasiński LinkedIn

Redaktor naczelny MyBank.pl • Analityk finansowy i rynkowy

mgr Jarosław Wasiński — niezależny analityk i praktyk z ponad 20-letnim doświadczeniem w sektorze finansowym. Twórca i redaktor naczelny portalu MyBank.pl, dostarczającego rzetelną wiedzę o finansach osobistych, bankowości i inwestycjach od 2004 roku.

  • Bankowość i produkty finansowe: porównania kont osobistych i firmowych, analiza taryf opłat, testy aplikacji mobilnych, recenzje kredytów, lokat i kart kredytowych — z naciskiem na realne koszty i ukryte opłaty.
  • Rynki finansowe i makroekonomia: analiza fundamentalna rynków walutowych (Forex) i makroekonomicznych od 2007 roku, zarządzanie ryzykiem kapitału, struktura rynków OTC.
  • Kryptowaluty: analiza rynku kryptowalut, mechanizmów blockchain i tokenizacji aktywów w kontekście portfela inwestycyjnego.

Autor setek komentarzy rynkowych, analiz porównawczych produktów bankowych i materiałów edukacyjnych. Zwolennik transparentności — każdy ranking i recenzja na MyBank.pl opiera się na jawnej metodologii i zweryfikowanych źródłach (taryfy banków, regulaminy promocji, dane NBP).

Treści mają charakter edukacyjny i informacyjny — nie stanowią porady inwestycyjnej, rekomendacji ani oferty. Decyzje finansowe podejmuj na podstawie własnej analizy i konsultacji z doradcą.